چشم انداز گسترش همکارهای دانشگاه تبریز و مجتمع مس سونگون
دکتر محمدتقی اعلمی، رئیس دانشگاه در بازدید از مجتمع مس سونگون و حضور در نشست تخصصی سهجانبه دانشگاه تبریز، ادارهکل حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقی و مجتمع مس سونگون، با قدردانی از برگزارکنندگان این نشست، اظهار کرد: از برگزارکنندگان این نشست قدردانی میکنم و امیدوارم با اجرای تفاهمنامههای پیشین و انعقاد تفاهمنامه های جدید میان دانشگاه تبریز و مجتمع مس سونگون، زمینه گسترش همکاریهای مشترک و توسعه تعاملات میان طرفین بیش از پیش فراهم شود.
وی با اشاره به اهمیت ارتباط دانشگاه و صنعت افزود: موضوع تعامل دانشگاه با صنعت سالهاست که در کشور مطرح است و خوشبختانه در سالهای اخیر، با رویکردهای جدید حاکم بر نظام علمی و صنعتی کشور، بهویژه با احساس نیاز روزافزون صنایع به بهرهگیری از ظرفیتهای علمی و همچنین فرصتهای ایجادشده در قالب قانون جهش تولید دانشبنیان، این همکاریها شتاب قابل توجهی گرفته است. امروز شاهد هستیم که در حوزههای مختلف، تعاملات دانشگاه و صنعت به شکل مؤثری در حال گسترش است.
رئیس دانشگاه تبریز با اشاره به همکاریهای موجود با مجتمع مس سونگون خاطرنشان کرد: این همکاریها در حال حاضر نیز وجود دارد، اما با توجه به ظرفیتهای گسترده مجتمع مس سونگون و توانمندیهای علمی دانشگاه تبریز و سایر دانشگاههای استان، میتوان دامنه این تعاملات را بیش از پیش توسعه داد. دانشگاه تبریز بهعنوان دانشگاه مادر استان و متولی حوزه آموزش عالی، پژوهش و فناوری آذربایجان شرقی، خود را موظف میداند از ظرفیت تمامی دانشگاهها و مراکز علمی استان در مسیر توسعه این همکاریها بهرهبرداری کند.
وی یکی از مهمترین زمینههای همکاری را راهاندازی «آزمایشگاه جامع شمالغرب کشور» عنوان کرد و گفت: با توجه به ظرفیتهای فراهمشده در قانون جهش تولید دانشبنیان، این امکان وجود دارد که آزمایشگاهی جامع و تخصصی در منطقه ایجاد شود که خدمات علمی و آزمایشگاهی مورد نیاز کل شمالغرب کشور را ارائه دهد. دانشگاه تبریز نیز با توجه به تجربیات موفق خود در راهاندازی زیرساختهای مشابه و پیگیریهای انجامشده در معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاست جمهوری، آمادگی دارد مسئولیت اجرایی این پروژه را از مرحله طراحی تا بهرهبرداری برعهده گرفته و از ظرفیت اعتبار مالیاتی مجتمع مس سونگون برای تحقق آن استفاده کند.
دکتر اعلمی همچنین بر ضرورت ایجاد شرکتهای دانشبنیان مشترک میان دانشگاه و صنعت تأکید کرد و افزود: تشکیل شرکتهای دانشبنیان مشترک میتواند زمینه انتقال فعالیتهای تحقیق و توسعه مجتمع به محیطهای علمی و دانشگاهی را فراهم کرده و گام مؤثری در توسعه همکاریهای فناورانه و نوآورانه میان طرفین باشد.
وی با اشاره به ظرفیتهای علمی دانشگاه تبریز در حوزههای مرتبط با معدن و محیط زیست اظهار داشت: دانشگاه تبریز در دانشکدهها و رشتههای مختلف از جمله زمینشناسی، مهندسی محیط زیست، مهندسی شیمی، علوم طبیعی و جغرافیای طبیعی، ظرفیتهای ارزشمندی در اختیار دارد که میتوانند در حل مسائل و چالشهای مجتمع مس سونگون، بهویژه در حوزه محیط زیست، نقشآفرینی کنند. این توانمندیها امکان ارائه خدمات علمی، پژوهشی و مشاورهای گسترده در زمینه مدیریت و پایش مسائل زیستمحیطی را فراهم میسازد.
رئیس دانشگاه تبریز با اشاره به تجربیات موفق همکاری سهجانبه میان دانشگاه، صنعت و سازمان حفاظت محیط زیست در استان گفت: این الگوی موفق در یکی از صنایع آلاینده استان به نتایج مطلوبی منجر شده و میتوان آن را در مجتمع مس سونگون نیز اجرایی کرد. امیدواریم این نشست سرآغاز شکلگیری همکاریهای مؤثر سهجانبه برای شناسایی، مدیریت و رفع چالشهای زیستمحیطی منطقه باشد و در مسیر تحقق توسعه پایدار گامهای عملی برداشته شود.
وی توسعه سرمایه انسانی، همافزایی منطقهای، تکمیل زنجیره ارزش صنایع معدنی و تحقق توسعه پایدار را از مهمترین محورهای همکاری میان دانشگاه، صنعت و دستگاههای اجرایی برشمرد و افزود: امروز توسعه پایدار بدون اتکا به دانش، فناوری و سرمایه انسانی متخصص امکانپذیر نیست و دانشگاهها میتوانند در این مسیر نقش محوری ایفا کنند.
دکتر اعلمی در بخش دیگری از سخنان خود به سیاستهای جدید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در حوزه مأموریتگرایی دانشگاهها اشاره کرد و گفت: در قالب برنامه ملی مدیریت و حل مسائل کلان کشور که با همکاری وزارت علوم، وزارت کشور و استانداریهای سراسر کشور در حال اجراست، بر مأموریتمحور شدن دانشگاهها تأکید ویژهای شده است. در این چارچوب، یکی از مأموریتهای محولشده به دانشگاه تبریز، توسعه زنجیره ارزش صنایع معدنی و همچنین حوزه امنیت غذایی است که فرصت مناسبی برای تعریف پروژههای کلان ملی و حل مسائل راهبردی کشور فراهم میکند.
وی با تأکید بر اهمیت مسئولیت اجتماعی صنایع اظهار داشت: شناخت نیازهای علمی و پژوهشی منطقه، ایفای مسئولیت اجتماعی، حمایت از توسعه منطقهای و تحقق اقتصاد دانشبنیان از جمله اهداف مشترکی است که میتواند از رهگذر این همکاریها محقق شود. امیدواریم با شکلگیری تعاملات گستردهتر میان دانشگاه، صنعت و دستگاههای اجرایی، شاهد رونق هرچه بیشتر منطقه و بهرهگیری مؤثر از ظرفیتهای علمی کشور باشیم.
رئیس دانشگاه تبریز در پایان خاطرنشان کرد: همکاران حاضر در نشست، جزئیات و پیشنهادهای تخصصی مربوط به حوزههای همکاری را مطرح خواهند کرد و امیدواریم این نشست منشأ تصمیمات و اقدامات مؤثر در مسیر توسعه علمی، صنعتی و زیستمحیطی منطقه باشد.
راهبردی دانشگاه تبریز در توسعه پایدار و حل چالشهای زیستمحیطی مس سونگون
دکتر محمدرضا حسینزاده، معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه تبریز و از اساتید صاحبنام حوزه معدن در ایران که سابقه مدیریت در مجتمع مس سونگون دارد، در نشست سهجانبه دانشگاه تبریز، ادارهکل حفاظت محیطزیست آذربایجان شرقی و مجتمع مس سونگون، با تأکید بر ضرورت تقویت تعامل دانشگاه و صنعت، این نشست را فرصتی ارزشمند برای شناسایی ظرفیتهای همکاری مشترک و تدوین برنامههای عملیاتی در حوزههای آموزشی، پژوهشی و زیستمحیطی دانست.
وی با اشاره به توانمندیهای علمی و تخصصی دانشگاه تبریز اظهار کرد: این دانشگاه آمادگی دارد با بهرهگیری از ظرفیت اعضای هیئت علمی، دانشجویان و زیرساختهای آموزشی و پژوهشی خود، در مسیر حل مسائل و چالشهای زیستمحیطی و توسعه پایدار مجتمع مس سونگون نقشآفرینی کند.
معاون آموزشی و تحصیلات تکمیلی دانشگاه تبریز همچنین بر ضرورت طراحی برنامههای مشترک برای تربیت نیروی انسانی متخصص و مهارتمحور متناسب با نیازهای صنعت تأکید کرد و افزود: گسترش همکاریهای سهجانبه میان دانشگاه، صنعت و محیطزیست میتواند زمینهساز ارائه راهکارهای علمی و پایدار برای توسعه منطقه و ارتقای مسئولیتهای اجتماعی و زیستمحیطی باشد.
دانشگاه تبریز؛ آماده توسعه همکاریهای راهبردی با مجتمع مس سونگون
دکتر اصغر عسگری، معاون پژوهش و فناوری دانشگاه تبریز، نیز در نشست مشترک با مدیران مجتمع مس سونگون و ادارهکل حفاظت محیط زیست آذربایجان شرقی، با تأکید بر ضرورت گسترش همکاری دانشگاه و صنعت اظهار کرد: دانشگاه تبریز به عنوان یک دانشگاه جامع، ظرفیتهای گستردهای برای کمک به حل مسائل و چالشهای صنعت، بهویژه در حوزههای زیستمحیطی، دارد و آمادگی خود را برای توسعه همکاریهای راهبردی با مجتمع مس سونگون اعلام میکند.
وی با اشاره به ضرورت تقویت ارتباطات علمی و پژوهشی میان دانشگاه و این مجتمع صنعتی افزود: محورهای همکاری میتواند بر موضوعاتی همچون تصفیه و بازچرخانی آب، پایش زیستمحیطی، مدیریت باطلههای معدنی، کاهش آلودگی فلزات سنگین، پایش کیفیت هوا و توسعه فناوریهای سبز متمرکز باشد.
معاون پژوهش و فناوری دانشگاه تبریز همچنین از آمادگی این دانشگاه برای ایجاد آزمایشگاههای تخصصی و جامع مورد نیاز صنعت مس، از جمله آزمایشگاه گوهرشناسی، خبر داد و گفت: با بهرهگیری از ظرفیتهای قانونی از جمله اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه، امکان ایجاد زیرساختهای آزمایشگاهی مشترک برای پاسخگویی به نیازهای پژوهشی و تخصصی مجتمع مس سونگون فراهم است.
دکتر عسگری از تدوین پیشنویس تفاهمنامه همکاری سهجانبه میان دانشگاه تبریز، مجتمع مس سونگون و ادارهکل حفاظت محیط زیست استان خبر داد و افزود: این تفاهمنامه میتواند زمینهساز همکاریهای گستردهتر علمی، پژوهشی، مشاورهای و زیستمحیطی میان طرفین باشد.
وی همچنین با اشاره به طرح «فرا» وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، این برنامه را فرصتی برای تربیت نیروی انسانی متخصص متناسب با نیازهای صنعت دانست و تأکید کرد: اجرای این طرح در همکاری با مجتمع مس سونگون میتواند ضمن ارتقای مهارت دانشجویان، بخشی از نیازهای تخصصی و آیندهنگرانه این مجموعه صنعتی را تأمین کند.
آمادگی پارک علم و فناوری دانشگاه تبریز برای توسعه همکاریهای فناورانه با مس سونگون
دکتر غلامرضا کیانی، رئیس پارک علم و فناوری دانشگاه تبریز، هم در این نشست با اشاره به ظرفیتهای این مجموعه اظهار کرد: پارک علم و فناوری دانشگاه تبریز که حدود یکونیم سال از تبدیل آن از مرکز رشد به پارک علم و فناوری میگذرد، در حال حاضر میزبان بیش از ۱۸۰ شرکت فناور و دانشبنیان است که ۴۵ شرکت از آنها دانشبنیان هستند.
وی با تأکید بر توانمندی این شرکتها در اجرای پروژههای تحقیقاتی و صنعتی افزود: شرکتهای مستقر در پارک تاکنون همکاریهای موفقی با مجتمع مس سرچشمه داشتهاند و انتظار میرود این تعاملات با مجتمع مس سونگون نیز گسترش یابد.
رئیس پارک علم و فناوری دانشگاه تبریز به ظرفیتهای موجود برای بهرهگیری از اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه اشاره کرد و گفت: یک ساختمان هفتطبقه در دانشگاه تبریز با موقعیت مناسب در حال آمادهسازی است که میتواند به مرکز نوآوری مس، مرکز نوآوری معدن و محل استقرار آزمایشگاههای تحقیق و توسعه تبدیل شود و زمینه همکاریهای بلندمدت صنعت و دانشگاه را فراهم کند.
وی همچنین از فعالیت یک آزمایشگاه پیشرفته آنالیز مواد شیمیایی با استاندارد ISO/IEC 17025 در بستر پارک خبر داد و افزود: این مجموعه با سرمایهگذاری بخش خصوصی و تجهیزات تخصصی، آمادگی همکاری با صنایع بزرگی همچون مس سونگون را دارد.
دکتر کیانی در پایان با اشاره به آمادگی پارک برای همراهی صنایع در فرایند اخذ اعتبار مالیاتی طرحهای تحقیق و توسعه، از مدیران صنعتی دعوت کرد تا با حضور در پارک و بازدید از توانمندی شرکتهای فناور، زمینه توسعه همکاریهای مشترک را فراهم کنند.
دانشگاه، صنعت و محیطزیست باید برای توسعه پایدار در کنار هم قرار گیرند
محمدحسین حسنزاده، مدیرکل حفاظت محیطزیست آذربایجان شرقی، هم در نشست مشترک دانشگاه تبریز و مجتمع مس سونگون با تأکید بر اهمیت همافزایی میان صنعت، دانشگاه و محیطزیست، اظهار کرد: ظرفیتهای موجود در این سه حوزه میتواند زمینهساز اجرای طرحهای بزرگ و اثرگذار در استان باشد.
مدیرکل حفاظت محیطزیست آذربایجان شرقی با تأکید بر ضرورت تقویت تعاملات میان این مجموعهها گفت: شاید این نشست میبایست زودتر از این برگزار میشد. با این حال، خوشبختانه امروز زمینه گفتوگو و همافزایی میان طرفین فراهم شده است.
وی با اشاره به موضوع آزمایشگاه مرند افزود: این پروژه بدون برخورداری از مطالعات کارشناسی کافی آغاز شده و در شرایط فعلی هر دو طرف، یعنی دانشگاه تبریز و شرکت ملی صنایع مس ایران، متحمل هزینههایی شدهاند. با این حال، رویکرد تعاملی مدیران دو مجموعه مانع از ورود موضوع به مسیرهای حقوقی و قضائی شده است.
حسنزاده ابراز امیدواری کرد با همکاری و همفکری طرفین، راهکار مناسبی برای تعیین تکلیف این موضوع، از جمله جابهجایی یا تغییر کاربری آزمایشگاه، اتخاذ شود.
وی در پایان تأکید کرد: دانشگاه تبریز آمادگی دارد در کنار مجموعه مس و محیط زیست، در تمامی مراحل زنجیره ارزش و فرایندهای تولید نقشآفرینی کرده و با ارائه ظرفیتهای علمی و پژوهشی، به توسعه پایدار منطقه کمک کند.
سونگون یکی از راهبردیترین ذخایر معدنی کشور و موتور توسعه شمالغرب ایران است
اصغر باقریان، مدیر مجتمع مس سونگون، نیز در این نشست ضمن خیرمقدم به حاضران، به معرفی ظرفیتها و توانمندیهای این مجتمع معدنی پرداخت و اظهار کرد: معدن مس سونگون در ۱۳۰ کیلومتری شمال تبریز و ۳۰ کیلومتری شهرستان ورزقان، در منطقهای کوهستانی واقع شده و بر اساس آخرین ارزیابیهای زمینشناسی، بیش از یک میلیارد تن ذخیره قابل برداشت با عیار متوسط ۰.۵۸ درصد مس در این معدن شناسایی شده است.
وی با اشاره به زیرساختهای تولیدی این مجتمع افزود: خط تولید مجتمع مس سونگون شامل معدن مس سونگون، کارخانههای تغلیظ یک و دو و کارخانه مولیبدن است که نقش مهمی در زنجیره تولید و فرآوری مس کشور ایفا میکنند.
مدیر مجتمع مس سونگون، این معدن را یکی از بزرگترین ذخایر مس ایران و خاورمیانه دانست و تصریح کرد: سونگون به دلیل ذخایر عظیم معدنی، ظرفیت بالای تولید، بهرهگیری از فناوریهای نوین، توسعه صنایع پاییندستی و ایجاد اشتغال گسترده، به یکی از منابع راهبردی اقتصاد و صنعت کشور تبدیل شده است.
باقریان خاطرنشان کرد: این مجتمع علاوه بر تأمین بخشی از نیاز صنایع داخلی، سهم قابل توجهی در توسعه صادرات غیرنفتی، ارزآوری و رونق اقتصادی منطقه شمالغرب کشور دارد و توسعه زیرساختهای صنعتی و اجتماعی در منطقه ورزقان نیز از دستاوردهای مهم فعالیت این مجموعه به شمار میرود.
بازدید رئیس دانشگاه تبریز و هیئت همراه از مجتمع مس سونگون
پس از برگزاری نشست سه جانبه، دکتر محمد تقی اعلمی رئیس دانشگاه تبریز و هیئت همراه، در معیت دکتر حسن زاده، مدیر کل سازمان حفاظت محیط زیست استان و اصغر باقریان رئیس هیئت اجرایی و مدیر مجتمع مس سونگون به بازدید از بخش های مختلف مس سونگون پرداختند.
بازدید از فاز نخست کارخانه تولید کنسانتره، محل انتقال آب از رودخانه سونگونچای، فازهای مختلف تولید کنسانتره، واحدهای ذوب، پالایش و تولید اسید، از دیگر برنامههای نشست تخصصی سهجانبه میان دانشگاه تبریز، ادارهکل حفاظت محیطزیست آذربایجان شرقی و مجتمع مس سونگون بود که با حضور مدیران و مسئولان ارشد این سه مجموعه برگزار شد.
در جریان این بازدید، مدیر مجتمع مس سونگون، معاونان و کارشناسان تخصصی این مجموعه، ضمن تشریح فرایندهای تولید، اقدامات زیستمحیطی، طرحهای توسعهای و زیرساختهای موجود، توضیحات لازم را به حاضران ارائه کردند و به پرسشهای مطرحشده در حوزههای فنی، محیطزیستی و توسعه پایدار پاسخ دادند.