به گزارش آفتاب صبح به نقل از میمتالز، عملیات اجرایی کارخانه فرآوری معدن سرب و روی آلبلاغ خراسانشمالی روز یکشنبه با حضور معاون معادن و صنایع معدنی سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران (ایمیدرو)، مدیرعامل فولاد مبارکه اصفهان و استاندار خراسانشمالی آغاز شد. این طرح با هدف تکمیل زنجیره ارزش مواد معدنی، کاهش خامفروشی، افزایش ارزش افزوده و ایجاد اشتغال در منطقه اجرا میشود و یکی از طرحهای توسعه صنایع معدنی در استان خراسانشمالی به شمار میرود. برای احداث این مجموعه صنعتی، بیش از ۴۰ هزار میلیارد ریال سرمایهگذاری پیشبینی شده و اراضی دولتآباد شهرستان اسفراین بهعنوان محل احداث واحدهای فرآوری در نظر گرفته شده است. این طرح با مشارکت مجموعههای وابسته به فولاد مبارکه و در چارچوب برنامه توسعه شرکت معدنی و صنعتی سرب و روی ساریگل دنبال میشود. ظرفیت تولید ۱۲ هزار تن محصول در سال بر اساس برنامهریزی انجامشده، کارخانه فرآوری آلبلاغ پس از بهرهبرداری، ظرفیت اسمی تولید سالانه ۱۰ هزار تن شمش روی و ۲ هزار تن کنسانتره سرب را خواهد داشت. ایجاد این ظرفیت فرآوری میتواند بخشی از فعالیتهای معدنی منطقه را به مراحل پاییندستی منتقل کند و امکان تولید محصولات با ارزش افزوده بیشتر را در داخل استان فراهم آورد. تحقق ظرفیت پیشبینیشده نیز به تأمین پایدار مواد اولیه، ترکیب کانیشناسی خوراک ورودی و راندمان عملیاتی کارخانه وابسته است. آلبلاغ؛ ذخیرهای با ظرفیت توسعه اکتشافی معدن سرب و روی آلبلاغ در شهرستان اسفراین و در محدوده منطقه حفاظتشده ساریگل قرار دارد. بر اساس اطلاعات شناسنامه معدنی، این معدن دارای ۵۰۰ هزار تن ذخیره قطعی و یک میلیون و ۳۴۶ هزار تن ذخیره احتمالی است که مجموع ذخایر قطعی و احتمالی آن را به یک میلیون و ۸۴۶ هزار تن میرساند. ظرفیت اسمی استخراج سالانه معدن ۵۰ هزار تن اعلام شده و عیار متوسط گزارششده آن حدود ۳۰ درصد برای روی و ۰.۹ درصد برای سرب است. این ارقام نشان میدهد توسعه کارخانه فرآوری باید همزمان با تکمیل مطالعات اکتشافی و ارزیابی دقیق ذخایر اقتصادی دنبال شود. تعیین میزان ذخایر قابل استخراج و برنامهریزی برای تأمین خوراک، از الزامات پایداری فعالیت این واحد صنعتی در بلندمدت خواهد بود. پیشرفت بیش از ۵۰ درصدی عملیات اکتشافی در همین راستا، برنامه اکتشافی تکمیلی معدن با پیشبینی حدود ۲۰ هزار متر حفاری و عمق متوسط ۱۵۰ متر در حال اجراست. بر اساس اطلاعات اعلامشده از سوی رئیس سازمان نظام مهندسی معدن خراسانشمالی، بیش از ۵۰ درصد عملیات حفاری این طرح انجام شده است. تکمیل این مطالعات میتواند شناخت دقیقتری از گستره و کیفیت ذخایر معدنی آلبلاغ ارائه دهد و مبنای فنی لازم برای طراحی معدن، تعیین ظرفیت اقتصادی استخراج و برنامهریزی تأمین مواد اولیه کارخانه را فراهم کند. ظرفیت سرب و روی خراسانشمالی؛ فرصتی برای توسعه زنجیره ارزش خراسانشمالی در مجموع چهار معدن دارای پروانه بهرهبرداری سرب و روی شامل آلبلاغ، سست، ایرج و کلاتهپیاله دارد. بر اساس آمارهای معدنی، ذخیره قطعی مجموع این معادن حدود یک میلیون و ۳۶۱ هزار تن و ظرفیت اسمی استخراج سالانه آنها حدود ۷۱ هزار تن برآورد شده است. همچنین طبق آمار اعلامشده از سوی نظام مهندسی معدن، استخراج مجموع معادن سرب و روی استان در هفتماهه نخست سال ۱۴۰۵ به ۲ هزار و ۱۶۷ تن رسیده است؛ آماری که مربوط به مجموع معادن استان است و نباید بهعنوان عملکرد اختصاصی معدن آلبلاغ تلقی شود. توسعه فرآوری در گرو تأمین خوراک و رعایت الزامات محیطزیستی آغاز عملیات اجرایی کارخانه فرآوری آلبلاغ، گامی در جهت افزایش سهم خراسانشمالی از ارزش افزوده منابع معدنی و توسعه فعالیتهای صنعتی در شهرستان اسفراین محسوب میشود. با این حال، موفقیت طرح به هماهنگی میان ظرفیت استخراج معدن و نیاز کارخانه، تکمیل اکتشافات، تأمین زیرساختهای موردنیاز و اجرای برنامه سرمایهگذاری وابسته است.
از سوی دیگر، قرارگیری معدن در محدوده منطقه حفاظتشده ساریگل، ضرورت توجه جدی به الزامات محیطزیستی در مراحل اکتشاف، استخراج و فرآوری را افزایش میدهد. مدیریت پسماندهای فرآوری، کنترل پساب و پیشگیری از آلودگی خاک و منابع آب باید در طراحی و اجرای طرح جایگاه مشخصی داشته باشد. در مجموع، همزمانی روز صنعت سرب و روی با آغاز عملیات اجرایی کارخانه فرآوری آلبلاغ، فرصتی برای توجه دوباره به ظرفیتهای معدنی خراسانشمالی و ضرورت حرکت از استخراج مواد خام به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر است. این طرح میتواند حلقهای جدید در زنجیره سرب و روی استان ایجاد کند؛ ظرفیتی که تحقق منافع اقتصادی آن به پشتوانه ذخایر قابل اتکا، تأمین مستمر خوراک، تکمیل زیرساختها و رعایت استانداردهای زیستمحیطی وابسته خواهد بود.